گوگل قصد دارد برای پاسخگویی به تقاضای هوش مصنوعی، مراکز داده را در فضا مستقر کند

گوگل در حال طرح‌ریزی برای قرار دادن مراکز داده هوش مصنوعی در فضا است و اولین تجهیزات آزمایشی خود را در اوایل سال ۲۰۲۷ به مدار ارسال خواهد کرد. دانشمندان و مهندسان این شرکت معتقدند که صورت‌های فلکی متراکم متشکل از حدود ۸۰ ماهواره با انرژی خورشیدی می‌توانند در مداری حدود ۴۰۰ مایلی بالای سطح زمین قرار گیرند و به پردازنده‌های قدرتمندی که برای پاسخگویی به تقاضای رو به رشد هوش مصنوعی مورد نیاز است، مجهز شوند. طبق تحقیقات گوگل که روز سه‌شنبه منتشر شد، قیمت پرتاب‌های فضایی به قدری سریع در حال کاهش است که تا اواسط دهه ۲۰۳۰، هزینه‌های عملیاتی یک مرکز داده مستقر در فضا می‌تواند با یک مرکز داده زمینی قابل مقایسه باشد. استفاده از ماهواره‌ها همچنین می‌تواند تأثیر بر منابع زمینی و آبی مورد نیاز برای خنک‌سازی مراکز داده موجود را به حداقل برساند. پس از قرار گرفتن در مدار، مراکز داده با پنل‌های خورشیدی تغذیه می‌شوند که می‌توانند تا هشت برابر بیشتر از پنل‌های زمینی بازده داشته باشند. با این حال، پرتاب یک موشک به فضا صدها تن دی‌اکسید کربن منتشر می‌کند. ستاره‌شناسان که نگران افزایش تعداد ماهواره‌ها در مدار پایین هستند و معتقدند این ماهواره‌ها هنگام تلاش برای مشاهده کیهان "مانند حشرات روی شیشه جلو" هستند، ممکن است اعتراض کنند. مراکز داده مداری که تحت پروژه Suncatcher تصور می‌شوند، نتایج خود را از طریق پیوندهای نوری که معمولاً از نور یا پرتوهای لیزر برای انتقال اطلاعات استفاده می‌کنند، ارسال خواهند کرد. انتظار می‌رود شرکت‌های بزرگ فناوری که به دنبال پیشرفت‌های سریع در هوش مصنوعی هستند، از ۳ تریلیون دلار (۲.۳ تریلیون پوند) برای مراکز داده زمینی از هند تا تگزاس و از لینکلن‌شر تا برزیل هزینه کنند. این هزینه‌ها نگرانی فزاینده‌ای را در مورد تأثیر بر انتشار کربن در صورت عدم یافتن انرژی پاک برای تأمین انرژی این سایت‌ها دامن زده است. گوگل گفت: "در آینده، فضا ممکن است بهترین مکان برای مقیاس‌بندی کامپیوترهای هوش مصنوعی باشد." "با کار رو به عقب از آنجا، تحقیقات جدید جسورانه ما، پروژه Suncatcher، صورت‌های فلکی فشرده‌ای از ماهواره‌های با انرژی خورشیدی را تصور می‌کند که TPUهای گوگل را حمل کرده و توسط پیوندهای نوری فضای آزاد به هم متصل شده‌اند. این رویکرد پتانسیل عظیمی برای مقیاس‌پذیری دارد و همچنین تأثیر بر منابع زمینی را به حداقل می‌رساند." TPUها پردازنده‌هایی هستند که برای آموزش و استفاده روزمره از مدل‌های هوش مصنوعی بهینه شده‌اند. پیوندهای نوری فضای آزاد انتقال بی‌سیم را ارائه می‌دهند. ایلان ماسک، که ارائه‌دهنده اینترنت ماهواره‌ای استارلینک و برنامه موشکی اسپیس‌ایکس را اداره می‌کند، هفته گذشته گفت که شرکت‌هایش شروع به مقیاس‌بندی برای ایجاد مراکز داده در فضا خواهند کرد. تراشه‌های هوش مصنوعی انویدیا نیز در این ماه با همکاری استارتاپ Starcloud به فضا پرتاب خواهند شد. فیلیپ جانستون، یکی از بنیانگذاران این استارتاپ، گفت: "در فضا، شما انرژی تجدیدپذیر تقریباً نامحدود و کم‌هزینه دریافت می‌کنید."

تنها هزینه زیست‌محیطی مربوط به پرتاب خواهد بود و پس از آن، در طول عمر مرکز داده، ۱۰ برابر صرفه‌جویی در انتشار کربن دی‌اکسید در مقایسه با تأمین انرژی مرکز داده به صورت زمینی حاصل خواهد شد. گوگل قصد دارد تا اوایل سال ۲۰۲۷ دو ماهواره آزمایشی را پرتاب کند و اعلام کرده است که نتایج تحقیقاتش «اولین گام مهم به سوی هوش مصنوعی مقیاس‌پذیر مبتنی بر فضا» بوده است. اما هشدار داد: «چالش‌های مهندسی قابل توجهی، از جمله مدیریت حرارتی، ارتباطات زمینی با پهنای باند بالا و قابلیت اطمینان سیستم در مدار، همچنان باقی است.»